การแก้ไขปัญหาเครื่องพิมพ์ Inkjet เมื่อซับหมึกเต็ม

ซับหมึก คืออะไร

ซับหมึก คือ ฟองน้ำซับหมึกที่อยู่ภายในเครื่องพิมพ์ Inkjet มีหน้าที่คอยซับน้ำหมึกที่ใช้แล้ว จากการใช้งาน เช่น การเตรียมหัวพิมพ์เมื่อเวลาเปิดเครื่อง หรือ เวลาเปลี่ยนตลับหมึก, การล้างหัวพิมพ์, การเตรียมหัวพิมพ์ระหว่างการพิมพ์ น้ำหมึกเหล่านี้จะถูกส่งไปตามท่อโดยแรงจากปั้มไปยังถาดรองรับใต้เครื่อง ซึ่งมีฟองน้ำซับหมึกคอยรองรับอยู่ เมื่อใช้งานไประยะเวลาหนึ่งก็จะเต็ม จะเต็มช้าหรือเต็มเร็วนั้นขึ้นกับหลายปัจจัย เช่น ลักษณะการใช้งาน รุ่นของเครื่องพิมพ์ เป็นต้น 

อาการฟองน้ำซับหมึกเต็ม

อาการฟองน้ำซับหมึกเต็มของเครื่องพิมพ์แต่ละรุ่นแต่ละยี่ห้อ จะมีการแจ้งบอกกับผู้ใช้ ด้วยอาการไฟกระพริบ ERROR หรือมีการแจ้งเตือนเป็นตัวอักษรที่คอมพิวเตอร์ (Status Monitor) เลย อาทิเช่น Canon รุ่น mp287 จะขึ้นตัวเลข E8 หรือ E7 นั่นคือ ซับหมึกเต็มแล้วหรือใกล้เต็ม อาการของอะไหล่ชิ้นนี้ ไม่ใช่อาการเครื่องพิมพ์เสีย แต่เป็นอาการที่เครื่องพิมพ์ Inkjet ทุกเครื่องต้องเจอ เหมือนรถต้องเปลี่ยนน้ำมันเครื่อง แต่ถ้าเป็นที่ตัวเครื่องพิมพ์ น้ำหมึกมันก็จะล้นออกมา เมื่อฟองน้ำซับหมึกเต็มแล้วเครื่องจะมีอาการ Lock ใช้งานต่อไปไม่ได้ ทำอะไรไม่ได้เลย เพื่อให้ส่งศูนย์บริการเพื่อรับบริการเปลี่ยนฟองน้ำซับหมึกและตรวจเช็คบำรุงรักษาเครื่อง เครื่องพิมพ์ไม่ได้ตรวจเช็คปริมาณน้ำหมึกจริงๆ แต่จะใช้การคำนวนเอาจากการใช้งาน โดยการนับ (Counter) ซึ่งแล้วแต่ยี่ห้อแต่ละรุ่นว่าจะนับจำนวนเท่าไร สมมุติว่า เปิดเครื่อง 1 ครั้ง นับหมึกดำ 24 นับหมึกสี 54 สั่งล้างหัวพิมพ์ 1 ครั้ง นับหมึกดำ 11 นับหมึกสี 21 ใช้งานไปเรื่อยๆ ก็จะ + เพิ่มไปเรื่อยๆ จนถึงค่าที่เครื่องพิมพ์ตั้งไว้ เช่น กำหนดไว้ที่ 6,500 พอถึงจำนวน 6,500 เครื่องพิมพ์ก็จะแจ้งเตือนและไม่สามารถทำงานต่อได้ ก่อนที่ซับหมึกจะเต็มอาจจะมีคำเตือนขึ้นเตือนว่าใกล้เต็มแล้วให้ไปเข้าศูนย์บริการ (service)

การแจ้งเตือน

ค่าเปอร์เซ็นต์ (%) การสูญเสียน้ำหมึกจะเก็บไว้ที่ตัว EEPROM ใน Main Board ของเครื่องพิมพ์ ซึ่งจะเก็บค่าเป็น Point หรือเป็นเปอร์เซ็นต์จากการ Cleaning แต่ละครั้ง อาทิเช่น Point ครบ 3,000 Point ให้แจ้งเตือนหรือ 100% ให้แจ้งเตือนผู้ใช้ทันที และบางยี่ห้อไม่มีการเตือน ต้องดูด้วยตนเอง

แนวทางการแก้ไขและการตรวจสอบ

ต่อสายทิ้งหมึกออกใส่ภาชนะภายนอกแล้วตรวจสอบว่าฟองน้ำซับหมึกยังเต็มอีกหรือไม่
– หาก เต็ม แสดงว่าเครื่องพิมพ์ใช้การคำนวน ไม่ได้ดูปริมาณหมึกที่แท้จริง ถึงแม้ฟองน้ำซับหมึกจะขาวสะอาดอยู่ก็ตาม หรือถอดเปลี่ยนล้างฟองน้ำแล้วเครื่องยังล็อคอยู่เหมือนเดิม ซึ่งสามารถใช้ซอฟต์แวร์เพื่อแก้ไขค่าที่เครื่องพิมพ์ตั้งไว้ (re-counter) ให้กลับมาเป็น 0 แต่หากน้ำหมึกเต็มมากจนล้นอาจทำให้เครื่องพิมพ์เกิดความเสียหาย และ หกเลอะเปอะเปื้อนออกภายนอกเครื่องได้ สามารถใช้ซอฟต์แวร์เพื่อปลดล็อคในครั้งแรกได้ เพราะฟองน้ำซับหมึกเต็มจากการคำนวณไม่ได้เต็มจริง แต่ไม่ควรทำในการเต็มครั้งที่ 2 ควรเปลี่ยนฟองน้ำซับหมึกหรือล้าง หรือต่อสายทิ้งหมึกเสียออกนอกเครื่อง (ขั้นตอนนี้ควรกระทำโดยช่างซ่อมเครื่องพิมพ์ที่มีประสบการณ์และความชำนาญ)

เครื่องพิมพ์ EPSON L-series

เครื่องพิมพ์ EPSON L-series ทั้งรุ่นเก่าและรุ่นใหม่ ในการติดตั้งและในการคลีนหรือการทำความสะอาดฟองน้ำซับหมึก ไม่ควรทำความสะอาดแบบปกติ หรือแบบละเอียดติดต่อกัน ควรมีการเว้นช่วงพักของการทำความสะอาดในแต่ละช่วงด้วย เช่น ทำแบบละเอียดสูง 1 ครั้ง ควรพัก 20 นาที และพิมพ์ทดสอบ และพักอีก 5 นาที จากนั้นจึงค่อยทำความสะอาดหรือ Clean แบบปกติ และพักช่วง 10 นาที และพิมพ์ทดสอบ หากสีออกครบทุกสีให้รอ 5 นาที จึงสามารถใช้งานตามปกติได้ หากใช้ซอฟต์แวร์เพื่อทำการแก้ไขค่าตั้งต้นที่เครื่องพิมพ์ตั้งไว้ในครั้งแรก สามารถศึกษาได้จากวิธีเคลียร์ซับหมึก Epson L210 (และรุ่น L110 L300 L350 L355)